พระราชากับอำมาตย์ขี้เมา

บันทึกบทกวีในวังหลวง โดยนายพโยม โรจนวิภาต พ.ศ. 2470


     ขอโอกาสกล่าวกลอนสุนทรสาร
ขยายเรื่องขำขันแก้รำคาญ
ท่านนั่งนานยุงกัดอึดอัดใจ
เชิญลองฟังกลอนแห้งแต่งส่งเดช
ชิ้นพิเศษของนิทานโบราณสมัย
จะเท็จบ้างจริงบ้างหรืออย่างไร
ขอยกให้ท่านผู้ฟังสิ้นทั้งปวง
       มีเมืองหนึ่งอยู่ไหนไม่ทราบชัด
มีกษัตริย์ทรงธรรมอันใหญ่หลวง
มีอำมาตย์ขี้เมาเจ้ากระทรวง
เป็นเด่นดวงดื้อดึงอยู่หนึ่งนาย
พระราชาห้ามเท่าไรก็ไม่หยุด
เป็นอันสุดวิสัยเมาไม่หาย
พระองค์ทรงละเหี่ยสิ้นเสียดาย
คิดจะฆ่าให้ตายวายชีวัน
       จึงตรัสแก่อำมาตย์ทาสสุรา
ว่าตัวมึงชีวาจะอาสัญ
จงเลือกมาว่าจะตายอย่างไรกัน
กูจะผ่อนผันให้ได้ดังใจจง
อยากจะให้บีบขมับจนดับจิต
หรือยาพิษพอใจใคร่ประสงค์
หรือถ่วงน้ำเผาไฟให้ปลดปลง
หรือจำนงอย่างใดให้ว่ามา

    อำมาตย์ทูลสนองพลันในทันใด
ว่าไหนไหนจะมิเว้นถูกเข่นฆ่า
หากกพระองค์ทรงพระกรุณา
ยอมให้ดื่ม ' ยองดา' อย่างพอใจ
ทุกเช้าเย็นก่อนเช้าเข้าวาระ
จะเป็นพระเมตตาหาน้อยไม่
ราชะว่าไม่ห้ามกูตามใจ
มึงจะดื่มยังไงก็ตามที
บอกมาเถอะว่าจะม้วยด้วยอะไร
กูจะได้บัญชาเจ้าหน้าที่
      อำมาตย์กราบทูลพลันในทันที
ว่าข้านี้ขอรับพระโองการ
ใส่เกล้าไว้ด้วยใจแสนปลาบปลื้ม
คงได้ดื่มอย่างสุขสนุกสนาน
ซึ่งโปรดให้ตายตามความต้องการ
ขอประทานเลือกม้วยด้วย ชรา

     จอมกษัตริย์ทรงฟังเลยนั่งจ๋อง
ทรงตรึกตรองปรากฎว่าหมดท่า
ไม่อาจคืนคำตรัสขัตติยา
เสด็จส่ายพักตรา...เข้าฮาเร็ม

 

                                    ** จากหนังสืออนุสรณ์ชีวิต นางพิมพวัลคุ์ เสถบุตร